Posts in category Xirfadaha & Teknolojiyada


Dhaqaalaha iyo Siyaasadda

Warbixin: Hoos u dhaca dhaqaale ee Somaliland iyo saamaynta Covid 19

Dhaqaalaha Somaliland waxa hoos u dhac la taaban karo ku keenay xanuunka safmareenka karoona fayras. Dhaqaalaha Somaliland waa dhaqaale furan (open economy) waxay leedahay dakhli dhaqaale oo si weyn ugu tiirsan ganacsiga caalamiga ah gaar ahaan badeecadaha la soodhoofiyo (highly dependent on import trade). Dhaqaalaha Somaliland waxa udub dhexaad u ah oo haga shirkadaha gaarka loo leeyahay ee ganacsiga (driven by the private sector).   Dakhliga dowladu waxa uu xoog ugu tiirsan yahay dhaqdhaqaaqa suuqa ganacsiga (movements of market trade) iyo kastamyada, waana isha-dakhli ee ugu tunka weyn ilaha dhaqaale ee dowlada soogala. Sida uu sheegay Baanka Adduunku, dhaqaalaha Somaliland …

Read more 0 Comments
Maalgelinta & Maaliyadda

6 Fikrado Ganacsiga Yar-yar ee Qofkasta oo Doonaya inuu Bilaabo Ganacsi

In kasta oo kala duwanaanshaha u dhexeeya waddammada uu yahay mid xiiso leh, hadana sababaha keena in dad badan ay ganacsi bilaabaan ayaa ah, waxay rabaan inay lacag sameeyaan. Dabcan, lacagta ma’ahan wax walba, sidaa darteed ma aha hantida kaliya dhiirrigelinta ay leeyihiin ganacsatada. Dadka qaar waxaa ka guuxaayo fikrado ganacsi, qaarna waxaad u malaynaysaa in loogu talagalay inay noqdaan ganacsato. Laga soo bilaabo marka ay ka soo gudbeen iskuulka, ama laga yaabee xitaa intaas ka hor, waxay u gaajaysan yihiin inay bilaabaan ganacsi oo ay u horseedaan guul la taaban karo. Dadka kale qaarkiis, bilaabida ganacsi waxay u tahay …

Read more 0 Comments
Bangiyadda & Kaydka

Wax Kabaro Cilmiga Dhaqaalaha

Waxaan halkaan kusoo bandhigi doona qoraalo koo koban kuwaas oo macno weyn ka bixin doona Maadada Dhaqalaha. Qoraaladaas oo ay ka faa’idaysan doonaan guud ahaan qofki akhrista, ama jecel in u wax ka ogaado dhaqaalaha iyo gaar ahaanba ardayda jecel in ay bartaan Dhaqalaha. Casharadaas oo aan kusoo arruurinay in uu qof walba fikrad fiican ka heysan doono dhaqalaha. Waxaynu ognahey in cilmigu ama aqoontu ay tahey warbixin aad hesho. Hadaba haddii aad fursad u hesho aad ku akhrisato fadlan gaarsii walaalkaa kaleeto si uu isna uga faa’idaysto. Inta aan u gudagalin, waxaan qofkasta ka doonayaa inuu iisoo gudbiyo fikradaha …

Read more 0 Comments
Xirfadaha & Teknolojiyada

Saameynta Robot-yada Mustaqbalka

Aalada casriga ah ee loo yaqaan Robotic ama Robots-ka waa mashiino soo shaac baxay dhexdhexaadkii qarnigii 20aad aadna u qabsaday dunida qarnigan hada lagu jiro ee 21aad. Mashiinadan waa aalodo tikjnoolajiyadeed hoos taga daraasad cilmiyeedka oo loo yaqaan Artificial Intelligence oo ah in mashiinada loo borogaraamiyo in ay u dhaqmaan sida bini’aadamka oo kale. Mashiinadan waxa ay arag ahaan ku shaqeeyaan aaladaha araga sida kaamirooyinka iyo ilaha artificial-ka ah, maqal ahaanna waxay u isticmaalaan microphones-ka. Aalada robotka waxa laga sameeyaa matooro isku tagay iyo jir artifical ah, waxaana hago ama koontoroolo badanaa bini’aadamka laakiin mustaqbalka dhaw waxaa la rajeenayaa in …

Read more 0 Comments
Xirfadaha & Teknolojiyada

Noocyada Jabsadeyaasha Kombuutarka u Kala Baxaan

Waa kuma jabsade? Badanaa markaad maqasho erayga Hacker waxaa kugu soo dhacayo inuu yahay dambiile tuug ah oo si sharci darro ah dadka u dhaco asagoo adeegsanyo kombuyutarka. Hadaba Hacker ama jabsade waa shaqsi leh xirfad dheeri ah, una isticmaalo kombuyuutar-ka si kabaxsan sidii loogu tala galay. Hacker-ku waxa uu noqon karaa mid wanaagsan, mid xun iyo mid aannan labada dhinacba meel heesan. Erayga Hacker badanaa waxa uu u taaganyahay qof xirfadiisa u isticmaalo si uu helo xog aanan loo fasaxin ama gudaha ugalo system ama nidaam’ aanan loo ogoleyn asagoo wax fasax ah heysan. Tusaale ahaan jabsadaha waxaa laga …

Read more 0 Comments
Dhaqaalaha iyo Siyaasadda

Aasaaska Ilaha Dakhliga iyo Dhaqaala-Abuurka ee Ururka Al-Shabaab

Burburka, dawlad la’aanta, faragelinta tooska ah iyo midda dadban, afkaaraha iyo shisheeyaha ku dhex hardamaya gudaha Soomaaliya, ayaa waxa ugu weyn ee shidaalka u ah, dhaqaajinayana uu yahay dhaqaalaha. Dhaqaalahu waa laf-dhabarta wax kasta oo maanta dunida ka dhacaya, gaar ahaan Soomaaliya. Ururrada argagixisadu muhiimad gaar ah baa ay siiyaan meelaynta dhaqaalaha, haddaan dhaqaale jirinna waxba uma socon karaan. Ururka Al-Shabaab muddo badan baa ay ku qaadatay jaangoynta, qaabeynta iyo meelaynta ilaha dhaqaalahu. Hadda oo uu marayo xaaladdii ugu wanaagsaneyn ee dhanka dhaqaalaha, waxa uu ku bixiyay dedaal fara badan sidii uu heerkan u soo gaadhi lahaa. Werwer badanna kama …

Read more 0 Comments
Dhaqaalaha iyo Siyaasadda

Dagaalka Ganacsi ee Maraykan iyo China!

Trade deficit waa cabir dhaqaale oo caalami ah laguna muujiyo inta wadan waxa uu soo dhoofsado (import) ay ka badan yihiin waxa uu iska dhoofiyo (export). Trade deficit-ku wuxuu ka dhigan yahay in lacagta wadanka ka baxaysa ee suuqyada qalaad aadaysa ay ka badan tahay lacagta wadanka ka soo galaysa suuqyada dibada. Formula-da Trade deficit-ku waa: Trade deficit = Total value of imports – Total value of exports. Marka laba wadan oo ganacsi is-dhaafsada laga hadlayo,  waxaa la dhahaa “Trade Deficit” baa ka dhexeeya marka labada wadan mid kamid ah uu kan kale ka soo dhoofsado wax ka badan inta …

Read more 0 Comments
Dhaqaalaha iyo Siyaasadda

Daahirada Diin Ka Bixidda ee Bariga Dhexe iyo Geeska Afrika

Bariga dhexe ama si guudba ah waddamada Carbeed, iyo Geeska Afrika oo ay ku dhaqan tahay ummadda Soomaalidu ayaa ah kuwo qarniyo badan oo fac ka fac ku suntanaa dad diintoodu ama rumeysadkoodu uu yahay Islaam. Diintaasna aan beddelin, oo ka dhigtay sidii caadada iyo dhaqanka la iska dhaxlo. Se is beddelkii xoogganaa ee ka bilawday Galbeedka, oo ka soo bilaabmayey qarnigii 15-aad iyo 16-aad. Kaas oo ka dhashay diinta Masiixiga oo la jaanqaadi kari waydday daah’furradii kala duwanaa ee aqoonta casriga ah. Iyo wadaaddadii diinta Masiixiga oo la bah noqday xukuumadaha dhiig’miiratada ah ee ka jiray Galbeedka. Ka dib …

Read more 0 Comments
Dhaqaalaha iyo Siyaasadda

Falanqeyn: Nabadgelyada Soomaaliya

Nabadsugidda (Security) Soomaaliya waxa ka masuul ah sida hadda ay u dhisan tahay dawladdu waa wasaaradda amniga. Wasaaraddaas baa si buuxda uga wakiil ah dhammaan wixii khuseeya amniga dalka. Laakiin ilaa hadda ma cadda sababta loogu baahday wasarad amni (Ministry of Security). Dhammaan haykallada dawliga ah waxa amniga ka masuul ah wasaaradda arrimaha gudaha. Hay’adda NISA Hay’addani waxa ay si gaar ah uga masuul tahay nabadsugidda iyo sirdoonka dalka (Gude iyo Dibadba). Laakiin awood uma laha wasaaradda amnigu in ay maamusho hay’addan, oo waxa ay toos u hoos tagtaa madaxweynaha. Waa fahamxumada labaad ee ku jirta haykalka loo dhisayo amniga …

Read more 0 Comments
Dhaqaalaha iyo Siyaasadda

Ma Dooneyno Dawladd Daciif ah iyo Ganacasato Awoodd leh!

Neo-liberalism: in la helaa bulsho qaab siyaasad iyo dhaqaale ahaan ku abaabulan suuqyada xorta ah. Dawladdu ma laha astaamo lagu kala wado suuqyada, sidaa awgeed ma aha xannibaad inay ku noqoto hormarkiisa, waa in ay gacanta u galisaa ganacstada iyo shirkadaha gaarka loo leeyahay.” Suuqyada xorta ah, oo maanta Caalamka ntiisa badan laga isticimaalo ayaa waxaa la sheega inuu xidhiidh la leeyahay waxa loo yaqaano Neo-Colonialism(Gumeysi weji cusub). Dalalka Afrikaanta badankood kadib markii xorriyadoodi dib loo siiyay neo-liberlismka wuxuu noqday waddadii loo soo mari lahaa si miiskooda go’aan qaadshada kursi looga helo. Suuqyo xor ah ayaa looga dhigay waddada kaliya …

Read more 0 Comments
error: Content is protected!!